MDP DEEP DIVE

Geavanceerde technologie, Onbeperkte Expressie

“Multi-Dimensional Processing,” of kortweg “MDP”, maakt deel uit van alle BOSS compact pedals waarvan de naam eindigt op “X”. Deze echt baanbrekende technologie is het product van 40 jaar kennis en ervaring, een geavanceerde verwerkingscapaciteit en de sterke ontwikkelingsinfrastructuur van het bedrijf, en zorgt voor een muzikale expressie die onmogelijk te realiseren valt met conventionele effecttechnologieën. In dit artikel verkennen we de complexe klankproductiecapaciteiten van de gitaar, en hoe de MDP-technologie samenwerkt met deze capaciteiten om een ongeëvenaarde creatieve expressie in je muziek te leggen.

Stompboxes

Optimale klank via geavanceerde verwerking

Sinds zijn oprichting in 1974 onderzoekt BOSS nauwgezet de klankopwekkingsprocessen van muziekinstrumenten, en van de gitaar in het bijzonder. Hoewel de tijden veranderd zijn en de technologieën geëvolueerd, is de hoofddoelstelling van deze voortdurende research altijd eenvoudig gebleven: producten creëren die de best mogelijke gitaarklanken produceren.

Voor gitaristen is de definitie van een “geweldige klank” uiterst persoonlijk en dit kan sterk variëren van gitarist tot gitarist. Dit komt doordat een gitaar zulk een responsief, interactief instrument is dat bijna opnbeperkte klankvariaties kan produceren.

Standaard elektrische gitaren kunnen sprankelende arpeggio’s, zoete jazzy klanken, bluesy crunchklanken, zware rock riffs, en nog vele andere klanken produceren. Gitaren met zeven of acht snaren gaan hierbij nog een stapje verder. En de gevoelige klanken van akoestische gitaren met stalen of nylon snaren tonen nog een ander aspect van dit ongelooflijk veelzijdige instrument.

Het gitaartype (solid body vs. hollow body), de gebruikte houtsoort en de speeltechniek hebben elke een bepalende impact op de klank, en zelfs de snaren, het type van plectrum en de hoogte van de snaren hebben invloed op het geluid. Bij elektrische gitaren wordt de klank eveneens beïnvloed door componenten zoals pickups, potentiometers en kabels. Uiteraard heeft ook de versterker waarop de gitaar is angesloten, een grote impact op het geluid. Als we dat dan nog eens combineren met effectprocessors, mogen we gerust stellen dat de gitaar meer klanken kan produceren dan gelijk welk ander instrument.

De drie basiselementen van een gitaarklank

Op school heb je misschien geleerd dat je geluid kunt opsplitsen in drie elementen, zoals getoond in Figuur 1:
Laten we even analyseren hoe deze elementen van toepassing zijn op de elektrische gitaar:

Toonhoogte

De toonhoogte van de gitaar verandert naargelang welke snaren er worden bespeeld, en de plaats waar de noten op het fretbord worden gespeeld. Als de gitaar ook een vibratobrug (ook tremolobrug genoemd) heeft, dan kan je met de tremoloarm ook de toonhoogte veranderen.

Luidheid (Volume)

De luidheid van de gitaar wordt bepaald door de aanslagdynamiek, en door de volumeregelaar op het instrument. Er zijn nog andere factoren die de luidheid beïnvloeden, zoals de output-eigenschappen van de pickups van de gitaar, de hoogte van de pickups, de diameter van de snaren, enz.

Timbre (Boventoonstructuur)

Er zijn vele elementen die het timbre van een gitaar bepalen, waaronder het type, merk, materiaal, afwerking, type en positie van pickups en toonregelaars. Deze elementen worden nog intenser wanneer je effecten zoals distortion gebruikt. De aanslagsterkte beïnvloedt ook het timbre, vooral wanneer het geluid vervormd is.

Zoals bij elk geluid speelt ook het element tijd een rol. Nadat een snaar van de gitaar is aangeslagen, veranderen de toonhoogte, de luidheid en het timbre allemaal op een voordturend evoluerende manier naarmate de trilling van de snaar afneemt. Deze complexiteit wordt exponetieel vergroot wanneer er meerdere snaren tegelijk trillen.

Figure 1
Figure 1

Andere elementen die de expressiviteit beïnvloeden

Er zijn vele bijkomende factoren die een subtiele invloed hebben op de drie klankelementen, zoals het matieriaal van het plectrum, of je met een plectrum of met je vingers speelt, of je dezelfde noten op verschillende snaren speelt, enz. Wanneer je speelt, gaan al deze elementen in interactie en produceren ze de evoluerende dynamische respons van de gitaar, zoals getoond in Figuur 2:

Nog een belangrijke factor is het feit dat de boventoonstructuur van lage noten volledig anders is dan die van hoge noten. En wanneer het geluid wegsterft, veranderen het volume en timbre van alle noten ook voortdurend. In het geval van een distortionklank afkomstig van een pedaal, krijg je door harder aan te slaan en de volumeknop van de gitaar open te draaien net meer impact op het timbre dan de globale luidheid.

Deze variatie in boventoonstructuur noemen we “articulatie,” en dit speelt een aanzienlijke rol in de muzikale expressiviteit. Simpel gesteld: voor muzikale expressie is het gevoel van geluidsenergie belangrijker dan het volumeniveau.

Ter illustratie: beeld je het geluid in van een crashcimbaal van een drumset: als het cimbaal hard wordt aangeslagen, wordt het geluid altijd als hard ervaren, zelfs als het volume wordt verlaagd. Omgekeerd wordt een zacht aangeslagen nooit als een hard geluid ervaren, zelfs niet wanneer het volume wordt opgedreven.

Figure 2
Figure 2

Optimale verwerking voor elk klankelement

In de gitaarwereld is een “goeie klank” het resultaat van heel veel complexe elementen die met elkaar in interactie gaan op een manier die de gitarist bevalt. De conventionele processingtechnologie is alleen maar in staat tot een one-size-fits-all aanpak die op alle elementen tegelijk wordt toegepast. In vele toepassingen kan dit het beste effect geven. Maar wanneer de talrijke elementen aanzienlijk variëren, kan deze conventionele aanpak nogal beperkend zijn.

Je kunt bijvoorbeeld een distortion inschakelen om een strakke en gelijkmatige klank te krijgen die perfect is voor zware riffs met palm-muting op de lage snaren. Maar als je diezelfde klank gebruikt voor een lead-frase met losse noten in het midden- en hoge frequentiegebied, dan kan de klank dun en steriel klinken. Als je in dit geval je effect op punt stelt voor de ene speelstijl, vermindert de kwaliteit voor een andere stijl. En als je het effect aanpast zodat het voor beide stijlen werkt, dan zit je met een compromis dat voor geen van beide de beste klank geeft.

Dit is waar de krachtige MDP-aanpak in uitblinkt. Een MDP distortion analyseert het volume, de boventoonstructuur en de frequentie-eigenschappen—die variëren naargelang de aanslagdynamiek, het register, de snaardiameter, of je akkoorden of losse noten speelt, of je omwonden of niet-omwonden snaren gebruikt, enz.—en regelt zichzelf dan voortdurend bij om steeds het beste effect toe te passen. Het resultaat is dat je altijd een optimale distortion hebt, ongeacht in welke stijl of register je speelt.

Figuur 3 illustreert hoe de MDP distortion werkt. Conventionele distortions zijn ontworpen met een focus op het “sweet-spot”-frequentiebereik, en vele boventonen die in het oorspronkelijke signaal zitten, gaan daarbij verloren. MDP detecteert alle informatie die door de gitaar wordt geproduceerd en reflecteert ze, zodat de oorspronkelijke rijke boventoonstructuur volledig behouden blijft. Dit vrijwaart de brede expressiviteit van de zuivere gitaarklank en bevordert de helderheid van de distortion enorm.

Maar MDP is er niet alleen voor distortion; het geeft superieure resultaten voor alle types van processing, en het werkt buitengewoon goed voor compressie. In Figuur 4 zie je de dramatische verbetering in compressie met MDP. De figuur toont zowel de basistoon als de harmonische boventonen van het ingangssignaal wanneer er een snaar wordt aangeslagen. Omdat de boventoonstructuur complexer is en meer volume produceert op het moment van de aanslag, wordt bij de conventionele aanpak de basistoon en de boventonen evenveel gecomprimeerd. Bij MDP worden enkel de boventonen gecomprimeerd en blijft de basistoon behouden. Dit geeft een optimale compressie die je basistoon nooit platknijpt, wat resulteert in een natuurlijke klank die nooit gekleurd of beperkt klinkt.

Figure 3
Figure 3
Figure 4
Figure 4

De zoektocht naar meer muzikale expressie

Zoals eerder vermeld is de articulatie bepaald door een variërende boventoonstructuur essentieel voor de muzikale expressiviteit van een gitaarklank. Figuur 5 vergelijkt de boventoonstructuren van een conventionele distortion en een MDP distortion in functie van de aanslagdynamiek:

Een conventionele distortion verliest sommige boventonen wanneer je zacht aanslaat. Naamate je de snaren harder aanslaat, voegt de distortion hoge boventonen toe die modderige resonanties produceren die niet aanwezig zijn in de oorspronkelijke klank. MDP distortion daarentegen, behoudt alle rijke boventonen van de originele klank, zelfs als je zacht speelt. En wanneer je de snaren hard aanslaat, blijven zowel de vette lagen tonen als de heldere hoge boventonen behouden. Aangezien een MDP-effect de natuurlijke boventoonstructuur van de gitaar ten allen tijde behoudt, komen de unieke nuances geproduceerd door verschillende muzikanten, stijlen en instrumenten er altijd door.

Zoals we hebben uitgelegd, gebruikt MDP geavanceerde technologie om onmiddellijk het ingangssignaal te analyseren en op te splitsen in vele elementen, om vervolgens op alles tegelijk een enorme hoeveelheid compexe processing toe te passen. Veel meer dan bij een simpele snapshot, regelt MDP zijn respons in functie van de tijd, en verfijnt het voortdurend de verwerking om de complexe klankveranderingen die in de loop van de tijd gebeuren, op te volgen.

Figure 5
Figure 5

Omdat we elk product ontwikkelen waar het wordt gebruikt, wordt de MDP-verwerking nauwgezet bijgewerkt met de rechtstreekse input van topgitaristen van over de hele wereld. We hebben een enorme selectie aan actuele speelstijlen geanalyseerd om met MDP tot een natuurlijke en muzikale respons te komen, die gemakkelijk toegankelijk is voor de gebruiker via intuïtieve regelaars op de pedaal. Maar ondanks de eenvoudige interface is de interne verwerking uiterst gedetailleerd en worden er vele interactieve parameters afgeregeld om tot het eindresultaat te komen.

Figuur 6 vergelijkt hoe de interne parameters veranderen op een conventional distortionpedaal ten opzichte van een MDP-distortionpedaal. De linker illustratie toont het uiterst eenvoudige verwerkingsbereik van de Drive-knop op een standaard distortionpedaal. In schril contrast toont de rechter illustratie de gesofistikeerde verwerking die binnen in de MDP-pedaal gebeurt terwijl je de knop van minimum naar maximum draait. Zoals je kunt zien, worden er verschillende parmeters in mindere of meerdere mate gewijzigd door aan één enkele knop te draaien. Bovendien treden deze parameters voortdurend met elkaar in interactie als reactie op wat het ingangssignaal op dat moment doet.

Figure 6
Figure 6
Figure 7
Figure 7

Met zijn intelligente verwerking levert MDP complexe resultaten die simpelweg onmogelijk zijn met conventionele technologieën. Maar dit zou niets te betekenen hebben als die resultaten niet muzikaal, natuurlijk en inspirerend waren. Daarom is de intelligentie in MDP-verwerking niet gewoon het resultaat van krachtige DSP’s en geavanceerde algoritmes; het is een intelligentie die is gebaseerd op de rijke ervaring, kennis en de vastberaden toewijding van de ingenieurs bij BOSS, alsook de bijdragen van de beste gitaristen ter wereld. Met deze krachtige fusie van technologie, vakmanschap en know-how, stelt MDP je in staat om jouw persoonlijke gitaarsound naar buiten te brengen zoals nooit tevoren.